Exclusief: Regisseur Alejandro Monteverde over het onverwachte succes van 'Sound of Freedom'

De film is voor mij een fenomeen. Het laat zien dat er vraag is naar diepgaande films met maatschappelijke betekenis. Zulke films kunnen wereldwijd gesprekken op gang brengen over belangrijke onderwerpen, zoals kindermisbruik, dat overal ter wereld een probleem is.

Als een kind misbruikt wordt, maakt het niet uit waar ter wereld dit gebeurt, of dat nu Afrika, Haïti, Duitsland of Nederland is, het heeft een blijvend effect. Hoe kunnen we van zo’n kind verwachten dat het zich later bekommert om andere kwesties, zoals het milieu of dierenrechten? Dit heeft een enorme impact.

Sound of Freedom stimuleert het publiek om na te denken en een diepgaande discussie aan te gaan over deze donkere onderwerpen. Had ik verwacht dat dit zou gebeuren? Absoluut niet. Het was een aangename verrassing. Ik dacht dat de film nooit het daglicht zou zien. Ik heb hem opgenomen in 2018, afgerond in 2019, en nu, vier jaar later, komt hij pas in de bioscoop. Een grote verrassing dus.

Ik geef niemand de schuld. Tijdens de opnames werd de productie stilgelegd vanwege COVID. Na de pandemie dachten velen dat mensen behoefte hadden aan vrolijke films. Persoonlijk betwijfelde ik dat en geloofde ik juist dat mensen verlangden naar films met een diepere betekenis na twee jaar isolatie. Mensen zoeken immers betekenis in hun leven.

Het zware onderwerp vormde een uitdaging voor de film. Hoewel ik niet alle afwijzingen ken, weet ik wel dat de film jarenlang ongebruikt bleef omdat we geen distributeur konden vinden. Nu, met de impact van de film en het groeiende bewustzijn rond kwesties als mensenhandel en kindermisbruik, lijkt de timing eigenlijk perfect. Ondanks mijn frustratie en twijfels over het feit dat de film jarenlang op de plank lag, voel ik nu vooral dankbaarheid en enthousiasme over hoe alles samenkwam.

De film illustreert hoe we in een cultuur van overmatig labelen zijn beland. Mensen hebben de neiging om alles en iedereen van een label te voorzien, zelfs als dat niet nodig is. Dat verraste me enorm. Iemand met een PhD bijvoorbeeld labelt vaak vanuit zijn of haar academische achtergrond. Maar nauwkeurig labelen is cruciaal, want een verkeerd label kan gevaarlijk zijn, vergelijkbaar met het verkeerd labelen van medicijnen.

Het onjuist labelen van een film brengt eveneens aanzienlijke risico’s met zich mee, zeker wanneer dat label zeer onnauwkeurig is. Het lijkt erop dat mensen nu beginnen te beseffen dat ze Sound of Freedom verkeerd hebben gelabeld. Dat is ook een van de redenen waarom ik zo enthousiast ben om de film wereldwijd te verspreiden. In Amerika heerst veel verdeeldheid en wordt alles gelabeld, van mensen tot vriendschappen, alsof we volledig zijn vastgelopen in een labelcultuur.

Inderdaad, je hebt het perfect verwoord. Toen ik op mijn zeventiende naar de Verenigde Staten verhuisde, merkte ik dat zulke labels in mijn thuisland niet gebruikelijk waren. Hier sloot ik vriendschappen met mensen met uiteenlopende denkwijzen. Juist dat vond ik verrijkend. Het bracht uitdaging en groei. Tegenwoordig lijkt die uitdaging verdwenen en overheerst conflict.

Er is een groot verschil tussen respectvol debatteren over uiteenlopende standpunten en elkaar veroordelen met labels en scheldnamen. Mijn film werd op een gegeven moment bestempeld als faith-based. Dat intrigeerde me. Ik heb films gezien zoals Silence, waarin priesters voorkomen, die niet als faith-based werden gelabeld. Million Dollar Baby bevat eveneens een priester-scène, maar kreeg dat label ook niet. Waarom moest mijn film dan wel zo worden bestempeld?

Soms raken mensen meningen en feiten door elkaar. Het is belangrijk om te kunnen zeggen: dit is mijn mening. Dat is iets anders dan beweren dat iets een feit is.

We kunnen iets alleen een feit noemen als we daar bewijs voor hebben. In ons geval zijn er cijfers die aantonen dat de film bijna 200 miljoen dollar heeft opgebracht en dat we nu de 170 miljoen naderen. We verwachten zelfs dat we in de VS de 200 miljoen bereiken. Dat toont aan dat veel mensen zich betrokken voelen. Ik las een artikel waarin stond dat 35 procent van het publiek van Hispanic afkomst is. Een groot deel heeft geen specifieke achtergrond. Deze labels zijn typisch Amerikaans.

In Mexico begrijpen ze bijvoorbeeld niet eens wat ‘faith-based’ precies betekent. Ik ga nu naar Colombia. Daar kennen ze die labels vooral door hun band met Amerika, maar de groepen die allerlei samenzweringstheorieën aan de film koppelen, bestaan daar nauwelijks. Dat stemt me hoopvol en maakt me nieuwsgierig naar hoe we weer meer in harmonie met de wereld kunnen leven.

We kunnen iets alleen een feit noemen als we daar bewijs voor hebben. In ons geval zijn er cijfers die aantonen dat de film bijna 200 miljoen dollar heeft opgebracht en dat we nu de 170 miljoen naderen. We verwachten zelfs dat we in de VS de 200 miljoen bereiken. Dat toont aan dat veel mensen zich betrokken voelen. Ik las een artikel waarin stond dat 35 procent van het publiek van Hispanic afkomst is. Een groot deel heeft geen specifieke achtergrond. Deze labels zijn typisch Amerikaans.

In Mexico begrijpen ze bijvoorbeeld niet eens wat ‘faith-based’ precies betekent. Ik ga nu naar Colombia. Daar kennen ze die labels vooral door hun band met Amerika, maar de groepen die allerlei samenzweringstheorieën aan de film koppelen, bestaan daar nauwelijks. Dat stemt me hoopvol en maakt me nieuwsgierig naar hoe we weer meer in harmonie met de wereld kunnen leven.

Mag ik je iets vragen? Denk je dat mensen met verschillende meningen tegenwoordig nog samen een biertje kunnen drinken? Is dat realistisch?

Weet je wat alle verdeeldheid kan doorbreken? Pijn en lijden. Stel je voor dat twee mensen het volledig oneens zijn over vaccins, maar allebei hun kind verliezen. Die gedeelde pijn verbindt hen, omdat maar weinig mensen die diepte van verlies begrijpen. Onze menselijkheid komt vooral naar voren in pijn en lijden. Iedereen draagt wel iets met zich mee, of dat nu een afwezige vader is of een ander trauma.

Wat ik vaak doe, is een feestje organiseren en mensen uitnodigen met verschillende achtergronden. Zonder dat ze het weten, breng ik gesprekken op gang die hen verbinden. Het zal je verbazen hoe goed dat werkt. Daarna laat ik iedereen gewoon genieten.

Morgen ga ik naar Colombia. Wat ik weet, is dat veertien van de 54 kinderen die aan het einde van de film worden gered, aanwezig zullen zijn bij de première. Dit wordt de eerste keer dat ik de echte slachtoffers ontmoet. Belangrijk is wel dat ik geen specifiek kind of die 54 kinderen letterlijk heb geportretteerd. Mijn doel was bewustwording creëren en een maatschappelijk gesprek op gang brengen.

In het begin schreef ik een volledig fictief verhaal. Mijn ontmoeting met Tim Ballard, een voormalige federale agent in de VS, was bedoeld om informatie te verzamelen. Toen ik zijn verhaal hoorde, vond ik het interessant om dat te vertellen, zonder de intentie om één persoon te verheerlijken. Het ging mij om inzicht. Hoe gebeurtenissen precies worden weergegeven, is vaak minder belangrijk. Ik kijk veel naar biografische films en soms moet je creatieve vrijheid nemen.

Neem de Elvis-film. Daar zijn ongetwijfeld veel creatieve keuzes gemaakt. Ik zal de eerste zijn om te zeggen dat ik bij deze film ook creatieve vrijheid heb genomen. Absoluut. Zonder dat zou de film behoorlijk saai zijn geworden.

Je hebt de echte video gezien waarin het eiland wordt bevrijd. Eén van de soldaten raakte bijna gewond, maar dat neem ik niet letterlijk over. Ik maak het filmischer. Ik laat ze lijken op Navy SEALs en speel met camerahoeken waarbij een geweer bijna recht op de lens is gericht. De kern van de waarheid blijft intact.

Ik heb vooral de essentie van wat Tim doet overgenomen. Hij reist naar verschillende landen om kinderen te redden, ook al zijn het niet zijn eigen kinderen. Hij is bereid met iedereen te praten die hem uitnodigt om over dit onderwerp te spreken.

Riskeert hij zijn leven telkens opnieuw? Ja. Heeft hij ooit een pistool op zijn hoofd gehad? Ja. Is dat specifieke moment exact zo vastgelegd? Nee. Dat gebeurde in Haïti. Ik wilde daar creatieve vrijheid in nemen. Na twee jaar vroeg ik hem of ik dat incident naar Colombia mocht verplaatsen. Daar stemde hij mee in. Ik zou zeggen dat 75 procent van de film accuraat is en 25 procent creatieve vrijheid bevat.

Dat weet ik nog niet precies. Wel hoorde ik dat er in Nederland al veel aandacht voor is. Ook in Australië zijn de verwachtingen hoog. Gisteren was wereldwijd in het nieuws dat honderd pedofielen zijn gearresteerd, waarvan 78 in de VS, en dat dertien kinderen zijn gered. Mijn verwachtingen zijn daardoor gestegen, maar ik wil ook voorzichtig blijven. Je weet nooit hoe het uitpakt. Het kan een groot succes worden, maar ook relatief stil blijven.

Er is veel interesse, maar niet per se voor een vervolg. Er zijn gesprekken geweest over een missie in Haïti, waar kinderhandel een groot probleem is en waar Tim actief is geweest. Dat verhaal was verleidelijk. Toch lag mijn focus op het vertellen van een oorsprongsverhaal en de gebeurtenissen in Haïti vonden veel later plaats. Voor nu richt ik me op mijn nieuwe film. Daarna zien we wel wat de toekomst brengt.

Wij willen Alejandro Monteverde en het volledige team van Angel Studios hartelijk bedanken voor dit boeiende gesprek. We kijken reikhalzend uit naar de première van Sound of Freedom in Amsterdam. Benieuwd naar onze indruk van de film? We hadden het voorrecht de film al te zien. Onze uitgebreide recensie is hier te lezen. Sound of Freedom draait vanaf oktober in de bioscoop.

Heb je genoten van dit artikel? Trakteer ons dan op een (virtuele) koffie of steun The Nerd Shepherd door ons te volgen op Facebook, X, Instagram en Google Nieuws! Voor de laatste updates over je favoriete films, series en games, word lid van onze Facebook-groep. Zo mis je geen enkel nieuwtje!