Einde van 'Stranger Things' uitgelegd: Wie overleeft de strijd om Hawkins?

De laatste aflevering, The Rightside Up, opent explosief. Het team gaat direct in de aanval. Eleven, Max en Kali vallen Henry (Vecna) aan in diens gedachtewereld, terwijl Hopper en Murray de explosieven voorbereiden die het Upside Down moeten vernietigen. De rest van de groep trekt richting de Abyss om de ontvoerde kinderen te vinden. Volgens co-creator Matt Duffer was dit een bewuste keuze: “Tegen de tijd dat we bij aflevering acht aankomen, hoeven we geen tijd meer te verspillen met praten. We kunnen er meteen induiken, en iedereen kan zijn rol in het geheel spelen.”

In deze finale draait alles om samenwerking. Iedereen levert een bijdrage die daadwerkelijk invloed heeft op de uitkomst. De serie haalt hierbij zichtbaar inspiratie uit Dungeons & Dragons. Duffer zegt hierover: “Iedereen draagt op een betekenisvolle manier bij. Het voelt als het hoogtepunt van een campagne, waarin elk personage een eigen vaardigheid heeft.”

De centrale vraag in de finale is wie wie controleert: is Vecna de meester van de Mind Flayer, of andersom? De serie kiest nadrukkelijk voor een open interpretatie. Vecna blijft volhouden dat hij zelf koos voor het kwaad: “Nee, het liet me zien dat deze wereld kapot is. Dat de mens kapot is.” De Duffer Brothers laten bewust in het midden of Henry ooit slachtoffer was of vanaf het begin al dader. Dat onderstreept de tragiek van het personage: er is geen redding meer mogelijk.

In de Abyss voeren Nancy, Jonathan, Robin, Dustin en Steve strijd op de grond, terwijl Eleven in het bewustzijn van Henry vecht. De Mind Flayer blijkt onderdeel te zijn van de Pain Tree, die zich vormt tot een spinachtig wezen. Door Nancy als lokmiddel te gebruiken trekken ze het monster richting een ravijn. Vanuit verschillende hoeken vallen ze aan met vuur, wapens en een flinke dosis improvisatie. Het is chaotisch, maar effectief: de Mind Flayer wordt verslagen.

Eleven verzwakt Vecna. Will concentreert zich om hem mentaal vast te zetten. Maar het is Joyce Byers die de beslissende klap uitdeelt: zij onthoofdt Vecna met een bijl. Het voelt passend, want zij was in seizoen 1 degene die als eerste geloofde dat er iets mis was in Hawkins. Op het beslissende moment zegt Joyce: “Je hebt met de verkeerde familie lopen fucken.” Daarmee ronden de Duffer Brothers niet alleen een verhaal af, maar ook een emotionele cirkel. Het begon met de familie Byers, en het eindigt ermee.

Op papier sterft Eleven. Ze kiest ervoor in het Upside Down te blijven wanneer de bom ontploft. Mike neemt afscheid, en bij terugkomst in de echte wereld blijkt dat ze verdwenen is. De explosie sluit het portaal en vernietigt het Upside Down. Toch blijft de serie ruimte laten voor twijfel. Tijdens het laatste Dungeons & Dragons-spel komt Mike met een mogelijke verklaring: misschien heeft Kali één laatste illusie gecreëerd. Misschien is Eleven ontsnapt. Hij zegt niet dat het zo is, maar dat hij ervoor kiest dat te geloven. De serie toont een beeld van een rustige, afgelegen plek: bergen, water, een klein dorp in de verte. Daar staat Eleven. Kijkers mogen zelf bepalen of dit werkelijkheid is of wensdenken. Ross Duffer zegt daarover: “Ze leeft voort in hun hart, of dat nu echt is of niet.”

Na de finale maken we een tijdsprong van achttien maanden. Hawkins is aan het herstellen en voor de buitenwereld wordt alles afgedaan als een “aardbeving”. Het leven gaat door alsof de stad probeert te vergeten wat er werkelijk is gebeurd. Intussen zoeken de personages ieder hun eigen weg. Mike werkt aan een toekomst als schrijver en gebruikt zijn verhalen om herinneringen en verbeelding met elkaar te verbinden. Will vertrekt naar een grotere stad en vindt daar eindelijk de ruimte om zichzelf te zijn. Lucas en Max blijven samen en bouwen voorzichtig aan een leven waarin angst niet langer de boventoon voert. Dustin studeert door en trekt nog regelmatig op met Steve, die in Hawkins blijft en met kinderen werkt.

Nancy en Jonathan groeien uit elkaar. Zij kiest voor journalistiek bij een krant in Boston, terwijl hij in New York aan zijn filmopleiding begint. Robin volgt haar eigen pad in Massachusetts, waar ze studeert en probeert te begrijpen wie ze wil zijn buiten Hawkins. Joyce en Hopper blijven samen en krijgen eindelijk het leven dat hen in eerdere seizoenen steeds werd afgenomen. Hopper vraagt Joyce ten huwelijk en samen maken ze plannen om te verhuizen naar Montauk, waar hij opnieuw kan beginnen als politieman.

Niemand krijgt een perfect einde, maar iedereen beweegt vooruit. Het is geen sprookje waarin trauma’s verdwijnen, maar een slot waarin vooruitgang mogelijk is. Ze hebben gevochten, verloren en gewonnen, en nu moeten ze verder. Dat maakt dit slot menselijk: het leven stopt niet, het verandert.

De laatste scène brengt ons terug naar het begin: de kelder van de familie Wheeler. Mike, Will, Dustin, Max en Lucas spelen daar één laatste D&D-campagne. Dit is geen toeval, maar een bewuste keuze. Matt Duffer zegt hierover: “Het is hun moment om het achter zich te laten en de fakkel door te geven aan de volgende groep kinderen.” Wanneer de groep de trap oploopt, stormen jongere kinderen naar beneden om hun eigen spel te beginnen. Het beeld maakt duidelijk dat het verhaal van Hawkins voorbij is, maar het leven in Hawkins niet.

Heb je genoten van dit artikel? Trakteer ons dan op een (virtuele) koffie of steun The Nerd Shepherd door ons te volgen op Facebook, X, Instagram en Google Nieuws! Voor de laatste updates over je favoriete Netflix-series, word lid van onze Alles over Netflix Facebook-groep. Zo mis je geen enkel nieuwtje!